Η ακόλουθη αρχιτεκτονική έκθεση μπορεί να αποτελεί και ένα "κείμενο αναφοράς", όπου συνοψίζονται οι βασικές αρχές του βιοκλιματικού σχεδιασμού σε μια απόδοση αντιληπτή και κατανοητή προς τον ιδιώτη.Ο σκοπός είναι ο "εν δυνάμει" ιδιοκτήτης να κατατοπιστεί για το τί είναι ο βιοκλιματικός σχεδιασμός και πώς μπορεί να εφαρμοστεί στην ελληνική πραγματικότητα σε επίπεδο νέας μελέτης ή διαρρύθμισης.
ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ
Στόχος του βιοκλιματικού σχεδιασμού είναι το ισοζύγιο ενέργειας ενός κτιρίου να είναι μηδενικό. Αυτό σημαίνει ότι η ενέργεια που καταναλώνει ένα κτίριο σε σχέση με την ενέργεια που παράγει πρέπει να είναι μηδέν. Αυτό εξασφαλίζεται με δύο τρόπους:
Α) τον σωστό αρχιτεκτονικό σχεδιασμό ούτως ώστε να εξασφαλίζεται η μικρότερη κατανάλωση ενέργειας για την ψύξη και θέρμανση του κτιρίου,
Β) την προσθήκη ενεργητικών συστημάτων ώστε να εξισορροπηθεί η κατανάλωση της απαιτούμενης ενέργειας για ψύξη και θέρμανση.
Α) Εξοικονόμηση ενέργειας βάσει αρχιτεκτονικού σχεδιασμού
Για την ενεργειακή απόδοση ενός κτιρίου οφείλουμε να μελετήσουμε (ανάλογα με την χρήση, την τοποθεσία, τον προσανατολισμό, το πρόγραμμα λειτουργίας του κτιρίου και τον αριθμό χρηστών) τα παθητικά ηλιακά συστήματα δηλαδή τον ηλιασμό, την σκίαση, τον φωτισμό καθώς και τον αερισμό του χώρου.
Η σωστή διάταξη των χώρων στην κάτοψη είναι αυτό που πρέπει να προσέξουμε περισσότερο ώστε να έχουμε τον σωστό ηλιασμό. Πρέπει να υπάρχουν αρκετά μεγάλα ανοίγματα στο νότιο τμήμα του χώρου, όπου οι ακτίνες του ηλίου είναι περισσότερες ώρες κατά την διάρκεια του χειμώνα. Ο αερισμός εξαρτάται επίσης από την σωστή διάταξη των ανοιγμάτων ώστε να εξασφαλίζεται η σωστή κυκλοφορία του αέρα μέσα στον χώρο. Απαραίτητη είναι η καλή θερμομόνωση του κτιρίου ώστε να μην υπάρχουν θερμικές απώλειες από τους τοίχους, τα παράθυρα, τη σκεπή ή τα δάπεδα.
Σε αυτό συμβάλλουν η καλή μόνωση δώματος, η θερμοπρόσωψη τουλάχιστον στις όψεις δυσμενούς προσανατολισμού, τα θερμοδιακοπτόμενα κουφώματα κ.α Επίσης σημαντικό ρόλο στην εξοικονόμηση ενέργειας παίζει η σκίαση του εκάστοτε κτιρίου.
Ο πιο εύκολος τρόπος σκίασης είναι η δενδροφύτευση φυλλοβόλων δένδρων στον περιβάλλοντα χώρο. ’λλος τρόπος σκίασης είναι η τοποθέτηση πέργολας, τεντών ή περσίδων, οι οποίες απορροφούν τη θερμότητα και ανακλούν την ηλιακή ακτινοβολία πριν φτάσει στο τζάμι. Πρωταρχικό παράγοντα στην βιοκλιματική αρχιτεκτονική παίζει ο φυσικός φωτισμός του χώρου. Για τον λόγο αυτό θα πρέπει να εξασφαλίσουμε αρκετή ποσότητα φωτισμού αλλά και την σωστή κατανομή του (αυτά εξαρτώνται από τα γεωμετρικά στοιχεία, τα ανοίγματα, αλλά και τα χαρακτηριστικά των επιφανειών όπως το χρώμα, την υφή, τη φωτοδιαπερατότητα και την αντανακλαστικότητα). Βασικές τεχνικές που εφαρμόζονται για την επίτευξη του φυσικού φωτισμού είναι: τα ανοίγματα οροφής, τα παράθυρα ή φεγγίτες, τα αίθρια, οι φωταγωγοί, οι υαλοπίνακες κ.α.
Β) Εξοικονόμηση και παραγωγή ενέργειας με ενεργητικά συστήματα
Σε πολλές περιπτώσεις ο σχεδιασμός ενός κτιρίου δεν βοηθάει να καταναλώνεται η ελάχιστη ενέργεια που απαιτείται για την σωστή λειτουργία του.
Προκειμένου να μειώσουμε την απαιτούμενη κατανάλωση επεμβαίνουμε προσθέτοντας συστήματα που είτε θα εξοικονομήσουν είτε θα παράξουν ενέργεια.
Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν:
Ο ηλιακός θερμοσίφωνας
Τα φυτεμένα δώματα
Τα φωτοβολταϊκά
Η γεωθερμία
Ο ηλιακός θερμοσίφωνας ανήκει στα ενεργητικά ηλιακά συστήματα. Είναι ο πιο απλός τρόπος εξοικονόμησης ενέργειας. Τοποθετείται είτε πάνω σε ταράτσες είτε σε σκεπή υπό κλίση.
Τα φυτεμένα δώματα προφυλάσσουν την μόνωση του κτιρίου από την υπεριώδη ακτινοβολία, αυξάνουν την διάρκεια ζωής της μόνωσης, προσφέρουν επιπλέον θερμομόνωση στο κτίριο καθώς το προφυλάσσουν από την ζέστη το καλοκαίρι και διατηρούν την θερμοκρασία των εσωτερικών χώρων τον χειμώνα., μειώνουν την απώλεια της θερμότητας από το εσωτερικό του σπιτιού έως και 30%, ηχομονώνουν, μειώνουν την απορροή των βρόχινων νερών και βελτιώνουν τις περιβαλλοντικές συνθήκες.
Τα φωτοβολταϊκά ηλιακά συστήματα τοποθετούνται στις ταράτσες - σκεπές των σπιτιών ή στο έδαφος. Έχουν ως αποτέλεσμα την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας που χρησιμοποιείται είτε για τις ανάγκες ενός σπιτιού είτε αποθηκεύεται και πωλείται στην εταιρία ηλεκτρικού ρεύματος.
Η γεωθερμία έχει ως κύριο εργαλείο την αντλία θερμότητας που απορροφά την θερμική ενέργεια από το έδαφος, εξασφαλίζοντας ετησίως τις ανάγκες ψύξης, θέρμανσης και ζεστού νερού σε όλα τα είδη κτιρίων ανεξάρτητα από την μορφή, τις απαιτήσεις ή την χρήση τους. Η εξαγωγή της ενέργειας γίνεται με ειδικές γεωθερμικές γεωτρήσεις οι οποίες οδηγούν την εξαγόμενη ενέργεια στην γεωθερμική αντλία.
Σε όλα τα είδη εξοικονόμησης και παραγωγής ενέργειας υπάρχουν διάφορες υπόκατηγορίες των ανωτέρω και κάθε φορά επιλέγεται από τον μελετητή η κατάλληλη. Η διατήρηση των τιμών ενέργειας, που καταναλώνεται από ένα κτίριο σε χαμηλά επίπεδα είναι προαπαιτούμενο για τον χαρακτηρισμό ενός κτιρίου ως βιοκλιματικό. Σε μια εποχή που η προστασία του περιβάλλοντος και των φυσικών πόρων έχουν πρωτεύοντα ρόλο στην έννοια της ανάπτυξης ο βιοκλιματικός σχεδιασμός έχει αποκτήσει τόσο μεγάλη σημασία ώστε να αποτελέσει ξεχωριστό κλάδο της αρχιτεκτονικής.
Πηγή buildnet.gr
