Το φιλόδοξο πρόγραμμα «Ανακαίνιση Κατοικίας», με συνολικό προϋπολογισμό που αγγίζει τα 480-500 εκατομμύρια ευρώ μέσω του ΕΣΠΑ 2021-2027, σχεδιάστηκε με σκοπό να δώσει σημαντική ανάσα στο στεγαστικό πρόβλημα της χώρας, αναβαθμίζοντας το γερασμένο κτιριακό απόθεμα και ανοίγοντας κλειστά ακίνητα. Ωστόσο, η πρακτική εφαρμογή της ψηφιακής πλατφόρμας υποβολής αιτήσεων έχει φέρει στην επιφάνεια μια σειρά από δομικές και τεχνικές ασυμβατότητες.

Αποτέλεσμα αυτών των δυσλειτουργιών είναι ένα μεγάλο κύμα δυσφορίας από ιδιοκτήτες και τεχνικούς συμβούλους, το οποίο πλέον λαμβάνει νομικές διαστάσεις με προσφυγές στο Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ) και εξώδικες διαμαρτυρίες.

Στο παρόν άρθρο αναλύουμε αποκλειστικά από τεχνική πλευρά τα τέσσερα βασικά σημεία που προκαλούν τις μεγαλύτερες εμπλοκές στη διαδικασία.

 

1. Το «Παράδοξο» με τα Ακίνητα που Αποκτήθηκαν Εντός του 2026

Η σημαντικότερη ίσως στρέβλωση αφορά τους νέους ιδιοκτήτες που απέκτησαν δικαιώματα επί ακινήτων (μέσω αγοράς, γονικής παροχής, δωρεάς ή κληρονομιάς) εντός του τρέχοντος έτους (2026).

  • Το πρόβλημα: Αν και η σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) δεν αποκλείει ρητά αυτούς τους ιδιοκτήτες, η πλατφόρμα αντλεί αυτόματα στοιχεία από τη φορολογική βάση δεδομένων (Ε9) του προηγούμενου έτους.
  • Το αποτέλεσμα: Το σύστημα αδυνατεί να αναγνωρίσει τον τρέχοντα νόμιμο ιδιοκτήτη σε πραγματικό χρόνο, με αποτέλεσμα την αυτόματη απόρριψη της αίτησης κατά το αρχικό στάδιο ελέγχου.

 

2. Αποκλίσεις στα Δεδομένα Κατανάλωσης (ΑΑΔΕ vs ΔΕΔΔΗΕ)

Για την ένταξη των κλειστών κατοικιών στο πρόγραμμα, βασικό κριτήριο αποτελεί η χαμηλή κατανάλωση ενέργειας (κάτω από 100 kWh) για τα έτη 2024 και 2025.

  • Το πρόβλημα: Στη διαδικασία της αυτόματης διασταύρωσης στοιχείων μεταξύ της ΑΑΔΕ και του ΔΕΔΔΗΕ εντοπίστηκαν σημαντικές ασυμφωνίες.
  • Το αποτέλεσμα: Ακίνητα που παρέμεναν αποδεδειγμένα κλειστά και μη ηλεκτροδοτούμενα εμφάνιζαν στο σύστημα πλασματικές καταναλώσεις, με συνέπεια να χάνουν το κριτήριο της επιλεξιμότητας χωρίς υπαιτιότητα του διοικουμένου.

 

3. Η Απουσία Αναλυτικού Οδηγού Εφαρμογής

Σε αντίθεση με προγενέστερα επιδοτούμενα προγράμματα (όπως οι κύκλοι του «Εξοικονομώ»), το «Ανακαίνιση Κατοικίας» εκκίνησε χωρίς την έκδοση ενός ενιαίου και λεπτομερούς Οδηγού Εφαρμογής.

  • Το πρόβλημα: Οι κανόνες, οι εξαιρέσεις και οι τεχνικές προδιαγραφές γίνονται γνωστές αποσπασματικά, μέσα από τροποποιητικές αποφάσεις ή γενικές διευκρινίσεις.
  • Το αποτέλεσμα: Δημιουργείται πληροφοριακό κενό για τον τεχνικό κόσμο (μηχανικούς, αναδόχους) και τους ιδιοκτήτες, οι οποίοι καλούνται να πάρουν αποφάσεις χωρίς σταθερό κανονιστικό πλαίσιο.

 

4. Η Έλλειψη Μηχανισμού Ενστάσεων στην Πλατφόρμα

Η ψηφιακή πλατφόρμα έχει σχεδιαστεί για να εκδίδει βεβαιώσεις επιλεξιμότητας σε πραγματικό χρόνο, βασιζόμενη αποκλειστικά σε αυτοματοποιημένους ελέγχους.

  • Το πρόβλημα: Στην παρούσα φάση, το σύστημα δεν διαθέτει λειτουργία ή ειδικό πεδίο για την υποβολή ένστασης ή τη χειροκίνητη μεταφόρτωση δικαιολογητικών.
  • Το αποτέλεσμα: Εάν ένας δικαιούχος απορριφθεί λόγω κάποιου συστημικού λάθους (π.χ. λανθασμένη εγγραφή στοιχείων από δημόσιο φορέα), δεν έχει τη δυνατότητα να καταθέσει έγγραφες αποδείξεις (όπως ένα πρόσφατο συμβόλαιο) για να διορθώσει την αίτησή του. Αυτή η αδυναμία διοικητικής θεραπείας αποτελεί και τον κύριο λόγο που οδήγησε τους θιγόμενους στη δικαστική οδό (ΣτΕ).

 

Συμπέρασμα & Επόμενα Βήματα

Παρά τις παρατάσεις που έχουν δοθεί (με τη σχετική προθεσμία για τις βεβαιώσεις επιλεξιμότητας να εκτείνεται έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026), τα παραπάνω ζητήματα παραμένουν ενεργά. Για τον τεχνικό κόσμο, η κατανόηση αυτών των δυσλειτουργιών είναι κρίσιμη, καθώς οι μηχανικοί καλούνται συχνά να εξηγήσουν στους πελάτες τους γιατί ένα κατά τα άλλα επιλέξιμο ακίνητο απορρίπτεται από το σύστημα.

Η εξέλιξη της υπόθεσης στο Συμβούλιο της Επικρατείας αναμένεται με ενδιαφέρον, καθώς ενδέχεται να επιφέρει διορθωτικές αλλαγές στην αρχιτεκτονική του προγράμματος και στον τρόπο διαλειτουργικότητας των πληροφοριακών συστημάτων του δημοσίου.

 

 

Για περισσότερες τεχνικές συμβουλές και λύσεις που αφορούν τη διαχείριση του ακινήτου σας, εμπιστευτείτε τους εξειδικευμένους συνεργάτες μας στη MichanikosApps. 

Επικοινωνήστε μαζί μας στο 2321 115761 ή μέσω email στο  info@michanikosapps.gr για να λύσουμε κάθε σας απορία.