Δεν είναι η πρώτη φορά που το ρεπορτάζ του energypress «καταπιάνεται» με την ομολογουμένως ασφυκτική κατάσταση που επικρατεί στις αιτήσεις για όρους σύνδεσης επενδυτών ΑΠΕ. Η κατάσταση δεν άπτεται μόνο της στενότητας του ηλεκτρικού χώρου στα δίκτυα (και στα έργα συνεπώς που απαιτείται να σχεδιάσουν και να υλοποιήσουν οι διαχειριστές ώστε να απελευθερωθεί πρόσθετη χωρητικότητα), αλλά και στον μεγάλο αριθμό αιτήσεων των τελευταίων ετών.
Αριθμός που αναμένεται προσεχώς, ιδίως σε ότι αφορά τον ΑΔΜΗΕ, να αυξηθεί περαιτέρω, αν λάβει κανείς υπόψη του τον αριθμό Βεβαιώσεων Παραγωγού που πλέον εκδίδονται από τη ΡΑΕ στις 40 μέρες μετά τον εκάστοτε κύκλο αιτήσεων, συγκριτικά με τα 2 περίπου χρόνια που απαιτούνταν παλαιότερα, δηλαδή προ της α’ φάσης απλοποίησης της αδειοδότησης που επέφερε ο ν. 4685/2020.
Ένα ουσιαστικό αίτημα της κοινότητας των επενδυτών στα φωτοβολταϊκά εξέφρασε ο Πρόεδρος του ΣΠΕΦ Δρ. Στέλιος Λουμάκης από το βήμα πρόσφατου ενεργειακού συνεδρίου και συγκεκριμένα, όχι μόνο να εμπλουτιστεί περαιτέρω η πληροφόρηση από τον ΔΕΔΔΗΕ για τις επερχόμενες αναβαθμίσεις του δικτύου και των υποσταθμών του, όπως προορίζεται σωστά από το ΥΠΕΝ, αλλά την ίδια ρότα να ακολουθήσει και ο ΑΔΜΗΕ.
Όπως είπε ο κ. Λουμάκης, το πρώτο που διαπιστώνει κανείς ως προς τον ΑΔΜΗΕ και για το οποίο διαμαρτύρονται οι επενδυτές, είναι η απουσία ενός οργανωμένου πλαισίου περιοδικής δημοσιοποίησης όλων των στοιχείων των αιτήσεων που του κατατίθενται, η αναλυτική σειρά προτεραιότητας εξέτασής τους, σε ποιο στάδιο αξιολόγησης βρίσκεται η κάθε μία, το τι έχει απογίνει και για ποιο λόγο.
Και βέβαια οι επενδυτές δεν αναφέρονται σε ανακοινώσεις με συγκεντρωτικά ως επί τω πλείστον στοιχεία που σποραδικά δημοσιεύει ο διαχειριστής του συστήματος και τα οποία «φωτίζουν» ελάχιστα την κατάσταση σε ατομικό επίπεδο αλλά και σε διαφάνεια.
Στον ΔΕΔΔΗΕ, αντιθέτως, εδώ και περίπου δύο χρόνια, ανά δύο μήνες, αναρτώνται στην ιστοσελίδα του αρχεία excel με ολόκληρο το αρχείο αιτήσεων καθώς και με την απαραίτητη συνοδευτική πρωτογενή πληροφορία, ώστε να μπορούν οι επενδυτές να αξιολογήσουν την κατάσταση.
Ο κ. Λουμάκης στην ομιλία του ανέδειξε και δύο επιπλέον ασυμμετρίες σε ότι αφορά συνολικά την πρόσβαση στα δίκτυα και τις προϋποθέσεις της. Αναλυτικότερα:
Διατήρηση των φακέλων που δεν παίρνουν όρους σύνδεσης στα κορεσμένα
Σχετικά με το άνοιγμα της Πελοποννήσου και των λοιπών κορεσμένων δικτύων που αναμένει η αγορά να εφαρμοστεί από πέρυσι στα πλαίσια του ν. 4819/2021, δεν είναι φυσιολογικό, υπογραμμίζει ο Πρόεδρος του ΣΠΕΦ, εκεί να επιστραφούν πίσω στους επενδυτές οι φάκελοι για όσα έργα δεν καταφέρουν να μπουν στην ποσόστωση, την ώρα που σε ολόκληρη την υπόλοιπη χώρα ισχύει οριζόντια φάση διατήρησης των φακέλων στον διαχειριστή επί πενταετία.
Όπως είναι γνωστό, μέσω της διακράτησης των φακέλων επί πενταετία στον διαχειριστή, δεν χάνεται η σειρά προτεραιότητας των σχετικών αιτημάτων που μπορεί μεν να έχουν καταρχήν απορριφθεί για λόγους έλλειψης ηλεκτρικού χώρου, ωστόσο με σχετική ετήσια εκδήλωση / ανανέωση ενδιαφέροντος από τους αιτούντες, παραμένουν σε «επιλαχούσα» κατάσταση να ικανοποιηθούν πρώτες με τις όποιες αναβαθμίσεις δικτύου λάβουν χώρα προσεχώς.
Θα πρέπει λοιπόν σύμφωνα με τον ΣΠΕΦ η πενταετία να εφαρμοστεί οριζόντια και στα αιτήματα αυτά, ώστε όσοι δεν λάβουν τώρα όρους σύνδεσης, τουλάχιστον να μην απωλέσουν τα χρήματα που δαπάνησαν για την προετοιμασία των φακέλων και την εξασφάλιση της νόμιμης χρήσης της γης ολοσχερώς, την ώρα μάλιστα που στο κορεσμένο επί παραδείγματι δίκτυο της Πελοποννήσου αναμένονται μεγάλες αναβαθμίσεις τα επόμενα 2-3 χρόνια.
Άλλωστε σήμερα όπως είναι γνωστό εξετάζονται και ικανοποιούνται εκεί αιτήματα κατατεθημένα από το 2012 στην βάση σχετικής λίστας προτεραιότητας που έχει από τότε διαμορφωθεί, οπότε και δεν γίνεται αντιληπτό γιατί τώρα θα ισχύσουν άλλα μέτρα και σταθμά.
Να κλειδώνουν ταρίφα εκτός διαγωνισμών με την αίτηση στο ΔΕΔΔΗΕ
Όπως είναι γνωστό με τον ν. 4821/2021, άρθρο 98, δόθηκε υπό προϋποθέσεις η δυνατότητα να κατατίθενται στον ΔΕΔΔΗΕ και νέα αιτήματα φωτοβολταϊκών έως 500kW με την προοπτική, αφού (αν) λάβουν όρους σύνδεσης, υπογραφής με τον ΔΑΠΕΕΠ εν συνεχεία σύμβασης λειτουργικής ενίσχυσης σε Τιμή Αναφοράς (ΤΑ) εκτός διαγωνισμού ΡΑΕ.
Την ίδια στιγμή, ωστόσο, στο ίδιο άρθρο οριζόντια απαγορεύθηκε η δυνατότητα να υπογράφονται από τον ΔΑΠΕΕΠ συμβάσεις με ΤΑ εκτός διαγωνισμού μετά την 1/1/23.
Με δεδομένο όμως ότι ο μέσος χρόνος για να εκδώσει ο ΔΕΔΔΗΕ όρους σύνδεσης κινείται εσχάτως στο 12μηνο από τον χρόνο υποβολής της σχετικής αίτησης, σύμφωνα με τα πρωτογενή απολογιστικά στοιχεία που αναρτά σε αρχεία excel στην ιστοσελίδα του ο διαχειριστής, πρακτικά όλες οι σχετικές αιτήσεις που κατατίθενται στον ΔΕΔΔΗΕ εντός του 2022 στη βάση της ρύθμισης του ν. 4821 για έργα με ΤΑ εκτός διαγωνισμού ΡΑΕ, είναι καταδικασμένες να μην λάβουν εν τέλει τέτοια ΤΑ στον ΔΑΠΕΕΠ, οπότε και να μην υλοποιηθούν αφού κάτι τέτοιο συνεπάγεται ριζική αλλαγή των οικονομικών δεδομένων τους.
Θα έπρεπε λοιπόν σύμφωνα με τον κ. Λουμάκη η όποια περιοριστική προθεσμία στην δυνατότητα για πρόσθετα Φ/Β έργα με ΤΑ εκτός διαγωνισμών, να αφορά το χρόνο υποβολής της αίτησης εξαρχής στον ΔΕΔΔΗΕ και όχι τον χρόνο εν συνεχεία σύναψης της σύμβασης λειτουργικής ενίσχυσης με τον ΔΑΠΕΕΠ.
Διάγραμμα 1: Μέσοι χρόνοι ανταπόκρισης του ΔΕΔΔΗΕ σύμφωνα με τα επίσημα πρωτογενή απολογιστικά στοιχεία που δημοσιεύει στην ιστοσελίδα του και που επεξεργάστηκε εν συνεχεία στατιστικά ο ΣΠΕΦ σε μελέτη του.
Επιπλέον με την οριζόντια απαγόρευση για σύναψη συμβάσεων με τον ΔΑΠΕΕΠ σε ΤΑ εκτός διαγωνισμού ΡΑΕ από 1/1/23, πρόβλημα πιθανότατα θα υπάρξει και για τα έργα που θα λάβουν όρους σύνδεσης στην Πελοπόννησο και στα υπόλοιπα κορεσμένα δίκτυα, ιδίως με την καθυστέρηση που παρατηρείται στο άνοιγμα της διαδικασίας και της σχετικής πλατφόρμας.
Με μέσο χρόνο δηλαδή έκδοσης όρων σύνδεσης στο 12μηνο από τον ΔΕΔΔΗΕ, κανείς δεν μπορεί να είναι βέβαιος πως στην περίπτωση της Πελοποννήσου οι όποιοι όροι σύνδεσης θα εκδοθούν εμπρόθεσμα. Υπενθυμίζεται πως οι αιτήσεις στα κορεσμένα δίκτυα εξαιρούνται σημειακά μόνο από το κριτήριο κατοχής κατά τα λοιπά δύο έργων εν τέλει ανά φυσικό πρόσωπο και όχι από τον οριζόντιο περιορισμό για υπογραφή σύμβασης λειτουργικής ενίσχυσης με τον ΔΑΠΕΕΠ σε ΤΑ εκτός διαγωνισμού μετά την 1/1/23.
